|
Önce danslardan başlayalım. Kuzey Kafkasyalı erkekler, dans sırasında kızlara dokunmak bir yana, savrulan tülüne dokunmayacak kadar dikkatli oldukları halde bu zor ve yüksek kondüsyon isteyen dansları dar alanlarda bile büyük maharetle gerçekleştirirler. Bir diğer dikkat çekici nokta ise; dans sırasında kızlar ve erkekler uyumlu dans ederlerken birbirlerine sırtını dönüp figür yapmazlar. Figürler bu anlamda eşlikli olarak ve birbirine sırtını dönmeyecek şekilde gerçekleştirilir. Tüm oyun sırasında bu sırtını dönmeme geçerlidir. Bunun nedeni ise toplumda genel geçer özellik olan saygıdan dolayı hiçbir insanın bir diğerine sırtını ve yanını dönerek bir duruş sergilememesidir. Aynı zamanda savaşçı bir karekterin de göstergesidir.
Yeri gelmişken danslarımızın karekteristiğine de değinmeli. Dikkat edilirse sadece bir dans değil, savaşçı karekterler de kazanılıp sergilenmektedir. Toplumda sırtnı dönmemenin savaş sırasında getireceği güvenlik ve düşmanına bile saygı söz konusudur. Yiğitçe duruşun gereği olan bu davranış, toplum içinde oynanan danslar sırasında vücuda oturmakta ve zor koşullarda hep disiplinli davranışları kolayca yapabilmeyi sağlamaktadır. Bir diğer noktada yapılan tüm figürlerin yapısının kama kullanma ile ilişkisi ve savaş tekniği yansıması olduğu da gözardı edilmemelidir.
Sadece danslarda değil, tüm toplumsal davranışlarda savaşçı ve zor koşullara alışkın, hep tetikte bir vücut ve kişilik geliştirdiği bir gerçektir. Geleneklerimizin tek tek ele alınmasında, bu açıdan bakıldığında net olarak görülebilir disiplin kazandırıcı eğitimi içerdiği görülebilir. Çerkes geleneklerini ele alan bazı değerlendirmelerde, günümüz koşullarında çok saçma görünebilen bazı gelenekleri bu açıdan değerlendirdiğimizde gerekçesini görebiliriz.
Örneğin eskiden uygulanan, su getirmeye giden gelin veya kızın su taşıdığı kovaları defalarca boşaltma yoluyla bu kişilere çok zahmet verildiği düşünülür. Bir de şu açıdan bakalım: Savaşa gitmiş erkeklerin yokluğunu düşünün. Köylerde sadece kadınlar ve çocuklar kalmıştır. Bir su getirmeden dönüş esnasında düşman veya kötrü niyetli birileri ile karşılaşılmış olsun. Büyük ihtimalle saldırılarını bir anlamda meşrulaştırmak için bahane arayan bu kişiler, kovadaki suyu dökerek ve psikolojik baskı uygulayarak sinirleri yıpratmaya çalışacaklardır. (Ki genelde tarihte bu görüntülere çok değinilir) Bu davranışlara sessiz kalıp defalarca kovasını dolduran bir insanın düşman direncini nasıl yıpratacağını ve gösterilen sabırla kötü davranışını geçikeceği ve hatta yine gösterilecek bu sabır ve dirence hayran kalan kötü niyetli veya düşmanların dahi gözünde saygınlık kazanıp dokunulmayacağı söz konusu olamaz mı? Böylesine gösterilen bir direnç karşısında kaç insan geri adım atmaz?
Çokça örnek gösterilen, biri ile yolda karşılaşılması halinde atından inme, dost ve düşmanı ayrt etme ve yapılacak her hamleye hazırlıklı olmayı getirir. Yani, sadece saygı çerçevesinde bakmamak gerekir. Kıyafetin her an savaşa hazır biri tarafınfdan taşınan en uygun kıyafet olduğu gerçeğini açıklamaya bile gerek yoktur. Kafkasyalı'nın, doğumundan ölümüne kadar hep savaşa hazır yetiştirilmesi, katıgörünen geleneklerin kazandırdığı disiplinle olmaktadır.
Bütün bu gelenekleri bu açıdan ele alarak, bu gün için saçma geldiği ve anlamsızlığı ile katı eleştiri göstermek ne derece doğrudur? Evet, günümüz koşulları değişmiş ve yüzyıllar süren savaşların ardından gidilen sürgün koşullarında içine kapanıp gerek ekonomik gerekse sosyal değişimini sağlamakta gecikmiş bir topluma tüm koşullar çerçevesinde bakmalıdır. Genlerine işlemiş savaşçı ve dirençli insan karekterinin izleri, bunca yıldır savaşılmamış olmasına rağmen Kafkasyalı insanlarda neden hala görülmekte ve savaş disiplinine uyum neden bu kadar kolay olmaktadır? Kafkasyalı gençlerin tümü, gittikleri askerlik döneminde sağladıkları uyum ve gösterdikleri disiplin nedeni ile hep takdir görmüşlerdir. Geleneklerin bu noktadaki payı gözardı edilebilir mi?
Alıntıdır...
_________________ Ben Halkım İçin Özgürlük İstiyorum çerkez - çerkes - kafkasya - kafkas - adige - 21 Mayıs 1864 sürgün soykırım hakkında çerkeş çerkesh cherkesh 2009 2010 çerkez adige çerkes adige kafkasya adige çerkez çerkes kafkas abhaz çerkez tavuğu tavuk tarifi adiga abaza kuzey müzik music çekes çerks ahazya adge aige kafasya adiye wored tarih kültür fotoğraf foto resim bilgi isim dernekleri federasyonu ad köyleri düğün mahalli video savaş haber circassian güncel dil sözlük çeviri dernek kafder kaffed birkaf en iyi yeni çok şeyh şamil com net org tr adigey abhazya oset siteleri indir dinle tarih türk link sohbet chat izle sohbet muhabbet adiye cherkessia çerkesya yurtseverleri sitesi org net com facebook google mp3 download indir kökeni nerede nedir kimdir nasıl yeni ilk büyük eski
|