|
DOLUNAY
Toprak yağmur kokuyordu.
Muhacirleri karşı kıyıya taşıyan Laz tekneleri kırk kişi alabiliyordu. Görevliler bir, iki, üç, dört kırk kişi sayıyor ve saydıkları insanları sırası gelen tekneye alıyorlardı. Toprağın yağmur koktuğu o akşam Rus zabitinin eli bilmem kaçıncı defa insanları işaret etti ve ''kırk'' dedi. En fazla yirmisinde olduğu halde yüz yaşındaki bir ninenin yüz ifadesiyle bekleşen bir kızcağıza denk gelmişti kırkıncılık.
Günlerdir göz yaşı dökmeken kıpkırmızı olmuş gözlerini kendisini işaret eden Rus zabitine çevirip ne olduğunu anlamak isterken üç dört asker iteklemişti onu sayılanların arasına. Kız bağırıyor, feryat ediyor, ailesinden koparıldığını söylüyor ama derdini hiç kimseye anlatamıyordu.
Ne subaylar anlıyordu Çerkesçe'yi ne de Laz gemiciler. Gemiye bindirilecek insanların seçiminde her zaman bu tür olayların olmasına alışkındı limandakiler. Her seferinde birileri feryat figan ederek kopardı kıyıda kalanlardan. Tekneler bir sülaleyi alacak kadar büyük değil, hem bu işle uğraşılmayacak kadar çok insan bekliyor kıyıda. Bu hazin ayrılığı görmeye dayanamayanlar gözlerini kapatır, biraz sonra aynı felaket onlarında başına gelir.
Aileler parçalanır, kardeşlerden biri biner, diğeri kıyıda kalır. Eşlerden biri bir tekneye biner, diğeri başkasına. Evlatlar analardan, sevdalılar birbirlerinden ayrılır. Bir yüreğin yarısı kıyıda kalır, diğeri denize açılır.
-Hepiniz aynı yere gidiyorsunuz. İstanbul'a vardığınızda birbirinizi bulursunuz, diyor kimileri. Bu İstanbul nasıl bir yer? Bu kadar insanı içine alacak kadar büyük mü? Yoksa dalları yerde, kökleri gökte Tuba ağacı orada mı?
Yine aynı yürek parçalayıcı olay oluyordu. Sayılan kırk kişi tekneye itilirken gruptaki o genç kız çığlıklar atarak kıyıda kalan akrabalarının yanına gitmek istediğini söylüyordu. Kim bilir kaç zamandır karnını doyuracak bir şeyler yiyememiş, zarif yapılı, ince, uzun, elbiseleri yırtık bir Çerkes kızıydı bu. Çerkesçe bağırıyor, kendisini tutan kollardan kurtulup kopartıldığı kardeşlerinin yanına gitmek için çırpınıyordu.
Limanda bir kıpırdanma oldu.İki üç genç kız kalabalığı yararak Rus zabitinin yanına gidip tekneye bindirilen kızı işaret ederek ağlamaya, bir şey anlatmaya başlamışlardı. Dillerinde merhamet kelimesi olmayan Rus askerleri itekledi onları. Ağlayarak yakalarına sarılan solgun yüzlü kadınlardan ve çocuklardan bıkmışlardı. Sayılan kırk kişi apar topar bindirildi tekneye ve Rus zabitinin eli bir başka tekneye doldurulacak kırk kişiyi saymak üzere kalktı.
Ayrılık dedikleri ölümden beter. İnsanın tanıdığı bildiği, sevdiği şeylerin tümünden birden ayrılası ise adı konmamış bir azap çeşidi. Tekneye alınan kızcağız bu azapla kıvranıyordu. Akşamın laciverdinde çınlıyordu korkunç feryadı. Onun çığlığında koca bir mazlum milletin yürek acısı yankılanıyordu barut kokan dağlarda. Ay'ın denize düşen görüntüsünde o çığlık vardı.
Yüreklerde o çığlık... Gözlerinden, görecekleri bir başka felaket için sakladıkları son gözyaşlarını döküyordu kıyıdakiler. Yüzler ümitsiz, yüzler korkulu... Ayışığı şahit o akşamın dehşetine. Birde kıyıdakiler için tekneden uzanan bir zayıf el. Çekilen çilenin tümü için, yeryüzünden adı silinen koca bir millet için bir kez daha yankılandı o çığlık.
Tekneye zorla bindirilen o bahtsız kız güverteye çıkmıştı. Belki o da birçoklarının yaptığı gibi kendini Karadeniz'in soğuk ve karanlık kucağına bırakacaktı.
-Kardeşlerim, diye bağırdı ve gökteki yaşanılanlara şahit olan Dolunay'ı göstererek: Ay'a bakın, çünkü ben nerede olursam olayım Ay'ın Dolunay olduğu vakitlerde Ay'a bakıyor olacağım. Siz de nereye giderseniz gidin Dolunaylı gecelerde Ay'a bakıp beni hatırlayın. Kızın sesi kıyıda bekleşenlerin hıçkırıkları arasında boğuldu.
Tekne gece karanlığında daha koyu bir renge bürünen denizde yavaş yavaş hareket etmeye, ardından ince bir iz ve bir sürü göz yaşı bırakarak kıyıdan uzaklaşmaya başladı. İşte böyle...
Artık bende bakıyorum Ay'a. Yemen çöllerinde kumlara karışmış akrabalarımın, Karadeniz'in sularına gark olmuş bir dostun hatırası olan Ay artık bambaşka anlamlar taşıyor benim için.
Bu hastalık bende yeni başladı.
Hulusi ÜSTÜN-Gurbetten Çerkes Hikayeleri
|