Çerkeslerin Anasayfası

Böyle Bir Problem Var



Çerkes Parlamentosunun kuruluşunun 150.Yıldönümünü etkinliklerini Soçi'de Düzenleyen Çerkes(Adıge) kamu kuruluşları aynı zamanda Adıgey, Kaberdey-Balkar, Karaçay-Çerkes, Krasnodar Krayı (bölgesi) yasama meclisi ve Çerkes kamu kuruluşlarına hitaben bir çağrıyıda kabul etmiştir.

“Bu etkinliğin nerde yapılacağı konusunda bir kuşkumuz olmadı” - diyerek 'Gazete Yuga'a açıklama yapan Dünya Çerkes birliği (DÇB) başkanı Kanşobi Ajaxov. - “Bu konu değerlendirilmedi ve tartışma konusuda olmadı. Tarihi yerleri ziyaret ettik ve toplantı törenimizi 150 yıl evvel Çerkes Parlamentosunun kurulduğu yerde gerçekleştirdik.

- Tören katılımcıları 'Krasnaya Polyana'da da bulundular mı?

- Evet. Tarihi yer olan meşe ağacının yanında 15-20 dakika durduk. Karadeniz Şapsığları Ulusal Meclisi başkanı Murdin Gvaşev Şı'çepşıne ile hüzünlü melodiler seslendirdi ve daha sonrada 1-2 kişi konuşma yaptı.

- Törensel toplantıda Çerkes Parlamentosuyla ilgili tarihi bilgi dile getirildi mi?

- Onu, Karaçay-Çerkes 'Adığe Xase'si yönetim kurulu başkanı ve DÇB alt birimi çalışanlarından Arsen Mukojev hazırlamıştı. Toplantıda kabul edilen çağrıda ise şöyle dendi:

“Tüm katılılımcılarınında oylarıyla seçilen ,dört bölgenin parlamenterlerine hitaben

“Yüce Bağımsız oturum” veya diğer adıyla “Çerkeslerin Yüce Bağımsız Meclisi'nin” 150.yıldönümü, tüm Çerkes halkı için önemli tarihi bir olaydır.

Meclisin varlığı Kafkas savaşının sonuna kadar devam etti ve BAĞIMSIZ ÇERKESYA Hükümetinin ilk meclisi olarak tarihe geçti.

O, Kafkas savaşı şartlarında,halk iradesinin ifadesi olarak, demokrasi ve birlik prensipleri altında Çerkesya'nın bağımsızlığını korumak için kuruldu. Bu yeni model,Çerkes subetnosunun onyıllarca süren entegrasyon ve merkezileşme arayışının bir sonucuydu.

Meclisin kendine koyduğu hedefe ulaşamadığına bakmaksızın Çerkesler kendilerini onun aracılığıyla uluslararası düzeyde ilan ederek uluslar arası hukukun bir öznesi olmayı talep ettiler.

Tarihin bu dönemi ve Çerkes parlamentosunun faliyetleri konusunda yeni araştırmalara ihtiyaç var.

Törensel toplantıdaki tüm materyaller yayınlancaktır.

Tarihin bu dönemini bilmek mevcut Çerkes sorununun doğru anlaşılması açısından çok önemli.

- Mevcut durumdan bahsedecek olursak, son zamanlarda Rusya politikacılarından başbakan yardımcısı Kozak ve devlet duması milletvekillerinden Markovun “Çerkes sorunu” hakkında muğlak açıklamalar yapması. 'TVC' (ТВЦ) kanalında yayınlanan“Çerkes halkının sözde soykırımı” konulu programı. Siz bunları nasıl değerlendiriyorsunuz?

- Bildiğim kadarıyla Sergey Markov Moskovada gerçekleştiren bir etkinlikte hatasını anlıyarak alenen özür diledi. Dimitri Kozak'ın sözlerine ise, dürüst olmak gerekirse, yorum yapmak mümkün değil. Eğer Çerkes sorunu ve diğer halkların sorunları bu seviyde tartışılacaksa, o zaman herşey açık. Çerkeslerin durumu, Kafkas savaşlarının bitiminin 150. yılı, önümüzdeki olimpiyatlara bağlı olaylar ve yurtdışındaki Çerkes diasporasının problemleriyle ilgili bir çok sorunun çözümlenmemiş olması bu olaylarla ilgili bir çok insanı etkileyecektir. Bu şekildeki konuşmaların yoruma değer olmadığını düşünüyorum. Bununla beraber, hiç birşeyin kendilğinden olmadığını unutmamak gerek. Bazı insanların, bunlara üst düzey yetkililerde dahil, sorunları görmemezlikten gelmekle veya yok saymakla çözüleceğine inanmaları çok büyük bir yanılgı. Bu şekilde durumu ve sorunları dahada derinleştiriyorlar. Oysa sorunların iyiniyet ve karşılıklı saygıyla tarışılmasıyla uygun bir çok çözüm bulunabilir.

- Soçi toplantısında kabul edilen çağrı bu yönde atılmış bir adım mı?

- Bu makamlara bir hatırlatma: Böyle bir sorun var! Bizim dört bölgenin parlamenterlerinden ricamız, Kafkas savaşlarının Çerkesler için sonuçlarının giderilmesi yönünde federal düzeyde bir programın kabulü için insiyatifi ele almaları, Rusya Federasyonu ve yurtdışında yaşayan Çerkesler için 'tek' kültür ve enformasyon(bilgi) alanı için şartların oluşturulması, repatriantların ekonomik olarak desteklenmeleri ve sosyal adaptasyonlarına (uyumlarına) yönelik yasaların kabul edilmesi. Aynı zamanda Çerkeslerin sosyo-ekonomik, siyasal, kültürel ve dilsel hak ve özgürlüklerini sağlayan, yani zaten “yerel halkların” uluslar arası hukukun garantisi altında olan haklarını, geliştirebilecekleri tek bir proğramıda kabul etmelerini öneriyoruz. Krasnodar yasama meclisinden ise ricamız, Çerkeslerin yasal statülerinin “bölgenin (krayın)“Yerel Halk'ı” olarak düzeltilmesi ve sosyo-ekonomik gelişimlerine katkıda bulunmaları.

Oleg Guseynov
Çeviri: Huaj İbrahim

Kaynak: aheku.org- cherkessia.net